Wraz z dynamicznym rozwojem sztucznej inteligencji powstało wiele czatów, w których każda osoba może za darmo prowadzić konwersację z modelem sztucznej inteligencji. Funkcjonalności tych czatów są coraz bardziej rozmaite, a obecnie przerobienie zdjęć, zmiana ich stylu lub inna obróbka nie stanowi już problemu.

Używając sztucznej inteligencji nie można jednak zapomnieć, że korzystanie z niej powinno odbywać się zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami. W rzeczywistości kwestia zgodności z prawem udostępnienia cudzych zdjęć w ramach funkcjonalności czatu sztucznej inteligencji jest problemem złożonym i wymaga dokonania analizy pod względem kilku możliwych sytuacji.

Czy wrzucenie cudzych zdjęć do czatu sztucznej inteligencji może stanowić naruszenie dóbr osobistych tej osoby?

Zgodnie z art. 23 ustawy – Kodeks cywilny (dalej jako k.c.)[i], dobra osobiste człowieka, takie jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.

Powyższe oznacza, że wizerunek osoby, w tym również przedstawiony w postaci fotografii stanowi jej dobra osobiste i jako taki podlega ochronie przepisów prawa cywilnego. Co istotne, mechanizm ochrony wizerunku znajduje podstawę również w treści art. 81 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych[ii]. Przepis ten stanowi, iż  rozpowszechnianie wizerunku wymaga zezwolenia osoby na nim przedstawionej. W braku wyraźnego zastrzeżenia zezwolenie nie jest wymagane, jeżeli osoba ta otrzymała umówioną zapłatę za pozowanie.

Dalej na podstawie ust. 2 ww. przepisu, zezwolenia nie wymaga rozpowszechnianie wizerunku:

1. osoby powszechnie znanej, jeżeli wizerunek wykonano w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych, zawodowych;
2. osoby stanowiącej jedynie szczegół całości takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczna impreza.

Powyższe oznacza, że rozpowszechnianie wizerunku cudzej osoby bez jej zezwolenia stanowi naruszenie jej prawa do wizerunku. Naruszenia nie będzie stanowić zaś rozpowszechnianie zdjęć osób powszechnie znanych np. polityków, czy osoby stanowiącej jedynie szczegół szerszego wątku np. gdy osoba ze zdjęcia znajduje się w grupie osób jakiegoś zgromadzenia.

Należy jednak zaznaczyć, iż za rozpowszechnianie wizerunku innej osoby należy uznawać takie jego udostępnienie, które pozwala zapoznać się z nim publiczności, a więc szerszemu gronu osób[iii]. Wydaje się zatem, że samo udostępnienie zdjęcia w ramach funkcji czatu sztucznej inteligencji, do którego nie ma dostępu szersze grono osób, nie stanowi naruszenia prawa do wizerunku na gruncie przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Warto jednak zaznaczyć, iż następcze udostępnienie przetworzonego zdjęcia osoby, które pozwala na jej rozpoznanie grupie osób może stanowić naruszenie prawa do wizerunku, w tym zakresie takie działanie może również naruszać dobra osobiste osoby. W szczególności w sytuacji, gdy sposób przetworzenia zdjęcia, może narażać taką osobę na ośmieszenie lub prowadzić do powstania szkody majątkowej.

Osoba, której dobra osobiste zostały naruszone poprzez działanie polegające na udostępnieniu jej przetworzonego przez czat sztucznej inteligencji wizerunku, może skorzystać z uprawnień przewidzianych w art. 24 ust. 1 k.c. i domagać się:

1. zaniechania takiego działania,
2. aby osoba naruszająca dobra osobiste dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie;
3. zadośćuczynienia pieniężnego albo zapłaty odpowiedniej sumy na wskazany cel społeczny.

Czy udostępnienie cudzego zdjęcia może stanowić naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych (RODO)?

Jak już wyżej ustalono, wrzucenie cudzego zdjęcia do czatu sztucznej inteligencji nie będzie stanowić naruszenia prawa do wizerunku, gdyż nie jest ono udostępniane szerszej publiczności. W odniesieniu do powyższego warto jednak zwrócić uwagę na przepisy RODO[iv].

Zgodnie z art. 4 pkt 1 RODO dane osobowe oznaczają wszelkie informacje o zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osobie fizycznej („osobie, której dane dotyczą”). Wizerunek osoby w postaci jej zdjęcia może zatem stanowić jej dane osobowe i w tym zakresie podlegać ochronie przepisów RODO.

Udostępnienie wizerunku osoby w czacie sztucznej inteligencji może wypełniać natomiast definicję przetwarzania jej danych osobowych, bowiem zgodnie z art. 4 ust. 2 RODO, przetwarzanie oznacza operację lub zestaw operacji wykonywanych na danych osobowych lub zestawach danych osobowych w sposób zautomatyzowany lub niezautomatyzowany, taką jak zbieranie, utrwalanie, organizowanie, porządkowanie, przechowywanie, adaptowanie lub modyfikowanie, pobieranie, przeglądanie, wykorzystywanie, ujawnianie poprzez przesłanie, rozpowszechnianie lub innego rodzaju udostępnianie, dopasowywanie lub łączenie, ograniczanie, usuwanie lub niszczenie.

Aby zaś przetwarzanie danych osobowych w postaci wizerunku było zgodne z prawem, konieczne jest spełnienie przynajmniej jednego ze wskazanych w art. 6 ust. 1 RODO warunków. Podstawą dla przetwarzania danych osobowych może być:

1. zgoda osoby, której dane osobowe mają być przetwarzane,
2. wykonywanie umowy zawartej z osobą, której dane osobowe mają być przetwarzane,
3. wypełnienie obowiązku pełniącego na administratorze,
4. ochrona żywotnych interesów osoby, której dane są przetwarzane lub innej osoby fizycznej,
5. wykonanie zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej powierzonej administratorowi,
6. realizacja celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub przez stronę trzecią.

W przypadku udostępnienia zdjęć innej osoby, które przedstawiają jej wizerunek, niezależnie, czy zdjęcie to zostanie udostępnione jedynie w ramach czatu sztucznej inteligencji, czy również do szerszego grona osób, w większości sytuacji należy uzyskać zgodę tej osoby na takie działanie. Zgoda osoby, której dane osobowe są przetwarzane nie będzie konieczna jedynie w przypadku zaistnienia innej podstawy dla przetwarzania danych osobowych np. gdy zdjęcie w czacie przetwarza fotograf w celu wykonania zawartej umowy.

Osoba, której dane osobowe są przetwarzane bez właściwej podstawy ma prawo żądania od osoby przetwarzającej niezwłocznego usunięcia dotyczących jej danych osobowych (w tym przypadku zdjęć przedstawiających jej wizerunek) na podstawie art. 17 ust. 1 lit. d RODO. Co istotne, może ona również  skierować skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych na podstawie art. 77 ust. 1 RODO.

Korzystanie z nowych rozwiązań technicznych funkcjonujących dzięki rozwojowi sztucznej inteligencji może przynosić wiele korzyści i zabawy. Tak jak wiele innych narzędzi, systemy sztucznej inteligencji wymagają jednak znajomości obecnie obowiązujących przepisów, w szczególności, gdy wykorzystywane są do przetwarzania danych osobowych innych osób. Lex AI może pomóc określić na podstawie przedstawionego stanu faktycznego jakie warunki należy spełnić, aby korzystanie z nowych rozwiązań technologicznych było zgodne z prawem i nie naruszało dóbr innych osób.

---

[i] Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U.2025.1071 ze zm.).

[ii] Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz.U.2025.24).

[iii] A. Niewęgłowski [w:] Prawo autorskie. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2025, art. 81.

[iv] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz.U.UE.L.2016.119.1 ze zm.).