Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych[i] (dalej jako ustawa o CIT), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.
Czy zatem opisanym wyżej kosztem uzyskania przychodu może być również wydatek na usługi fizjoterapeuty poniesione przez pracodawcę na rzecz jego pracownika, będącego programistą? Taki wydatek może przecież służyć zdrowiu pracownika, który wykonując pracę w warunkach siedzących może narazić się na wiele niekorzystnych dla zdrowia konsekwencji.
W opisanej sytuacji, to pracownik jest źródłem przychodu pracodawcy, a pogorszenie jego stanu zdrowia może sprawić, że przychód osiągany przez pracodawcę ulegnie zmniejszeniu z uwagi na go
Jakie warunki musi spełniać wydatek, aby uznać go za koszt uzyskania przychodu?
Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem organów podatkowych, aby wydatek poniesiony przez podatnika stanowił dla niego koszt uzyskania przychodu, muszą zostać spełnione następujące warunki:
- został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać pokryty z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodu podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby inne niż podatnik),
- jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona,
- pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
- poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów,
- został właściwie udokumentowany,
- nie może znajdować się w grupie wydatków, których zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o CIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów[ii].
W celu udzielenia odpowiedzi na pytanie postawione w tytule niniejszego artykułu, warto przytoczyć również treść interpretacji indywidualnej z dnia 14 lutego 2023 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, 0111-KDIB1-3.4010.870.2022.2.ZK.
W rozpatrywanej przez organ sprawie, wnioskodawca prowadzący spółkę z o.o. będący podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, prowadzi działalność gospodarczą w branży informatycznej, zajmując się przede wszystkim rozwojem produktów dotyczących działalności marketingowej i reklamowej w Internecie.
Pracownikami wnioskodawcy są w przeważającej mierze informatycy oraz programiści, którzy są narażeni na szereg niekorzystnych dla ich zdrowia czynników związanych z wielogodzinną pracą biurową przed monitorami komputerowymi bez zmiany pozycji ciała. Zdaniem wnioskodawcy, ten rodzaj pracy ma realny wpływ na zdrowie pracowników i zwiększa narażenie na schorzenia związane z układem krążenia, wadami postawy (w tym schorzeniami kręgosłupa), znaczącym pogorszeniem się wzroku, jak również na wysoki poziom stresu związany z pracą pod presją czasu.
Wnioskodawca w ramach propagowania zdrowego stylu życia oraz w celu dbałości o zdrowie pracowników wdraża dla nich szereg programów, mających na celu redukowanie szkodliwych czynników. W ramach jednej z inicjatyw wnioskodawca urządził w swojej siedzibie gabinet fizjoterapeutyczny służący masażom kręgosłupa. Wnioskodawca ponosi kilka kategorii wydatków, w tym przede wszystkim na:
- fizjoterapeutę/masażystę;
- materiały do gabinetu masażu;
- bieżące koszty utrzymania ww. gabinetu w proporcji do wynajmowanej powierzchni biurowo-użytkowej.
W ocenie organu, określone przez wnioskodawcę wydatki mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawcy na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o CIT jako tzw. koszty pośrednie. W cytowanej interpretacji wyjaśniono dodatkowo, że koszty bezpośrednio związane z uzyskiwanym przychodem to wydatki, których poniesienie przyczynia się wprost do osiągnięcia konkretnych przychodów składających się na całość przychodów osiąganych przez podatnika w roku podatkowym. Natomiast, do kosztów pośrednich zalicza się wydatki, które nie mają bezpośredniego odzwierciedlenia w osiąganych przychodach, a więc takie którym nie można przypisać konkretnego przychodu, jakkolwiek ich ponoszenie warunkuje ich uzyskanie.
Zdaniem organu, koszty usług fizjoterapeuty oraz inne koszty ponoszone przez wnioskodawcę w związku z tą usługą stanowią koszt pośredni dla wnioskodawcy, gdyż nie sposób wykazać bezpośredniego przychodu jaki przynosi korzystanie pracowników z usług fizjoterapeuty. Jednocześnie jednak zauważono, że mimo braku możliwości wskazania bezpośredniego związku, ponoszone koszty zwiększają zdolność pracowników do świadczenia usług na rzecz wnioskodawcy, co może zabezpieczać przychód osiągany przez wnioskodawcę przy zatrudnieniu tych pracowników.
W praktyce zagadnienia takie jak kwalifikacja wydatków na konkretnego rodzaju usługi przez podatnika wymagają nie tylko znajomości odpowiednich przepisów, ale przede wszystkim umiejętności dotarcia do aktualnej linii interpretacyjnej organów podatkowych. W tym zakresie istotnym wsparciem może być Lex AI, który potrafi szybko przeanalizować opisany stan faktyczny oraz powołać się na odpowiednie interpretacje indywidualne, które odnoszą się do podobnych sytuacji. Dzięki temu klient otrzymuje przystępną, uporządkowaną informację podatkową, opartą nie tylko na przepisach, ale również na aktualnym podejściu organów podatkowych do kwestii budzących wątpliwości interpretacyjne.
[i] Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U.2025.278 ze zm.);
[ii] Stanowisko takie wyrażono między innymi w interpretacji indywidualnej z dnia 7 czerwca 2024 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, 0114-KDIP2-1.4010.167.2024.3.MR1;