Nowości w prawie przynoszą istotne zmiany dla pracodawców, przedsiębiorców oraz osób załatwiających sprawy w urzędach stanu cywilnego. Od 22 sierpnia 2026 r. obywatele Gruzji, Kolumbii i Wenezueli potrzebują wizy, aby rozpocząć pracę w Polsce. Ważna interpretacja Głównego Inspektora Pracy wyjaśnia natomiast, kiedy współpraca B2B nie oznacza konieczności zawarcia umowy o pracę. Zmieniły się również zasady transkrypcji zagranicznych aktów małżeństwa par jednopłciowych.
Zatrudnianie cudzoziemców – nowe obowiązki
Od 22 sierpnia obywatele Gruzji, Kolumbii i Wenezueli nie mogą rozpoczynać pracy w Polsce podczas pobytu w ramach ruchu bezwizowego. Konieczne jest posiadanie wizy, a pracodawca powinien wymagać jej uzyskania. Wcześniej wystarczające mogło być zezwolenie na pracę lub oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi. Zmiana ma służyć lepszej weryfikacji celu wjazdu do Polski oraz ograniczeniu nadużyć związanych z wykorzystywaniem zezwoleń na pracę. Przewidziano jednak przepisy przejściowe – osoby, które rozpoczęły legalną pracę przed wejściem nowych regulacji w życie, mogą kontynuować ją do końca okresu pobytu bezwizowego.
B2B czy umowa o pracę? Ważna interpretacja GIP
Istotne znaczenie dla przedsiębiorców, szczególnie z branży IT, ma interpretacja indywidualna Głównego Inspektora Pracy nr 4 z 29 lipca 2026 r. Dotyczyła ona współpracy z kontraktorami B2B świadczącymi usługi IT oraz usługi koordynacji i prowadzenia projektów.
GIP uznał, że opisane modele współpracy nie stanowią stosunku pracy. Znaczenie miał przede wszystkim brak podporządkowania kontraktorów pracodawcy. Nie mieli oni pracowniczego rozkładu czasu pracy, mogli odmówić przyjęcia zamówienia, samodzielnie organizowali sposób wykonywania usług i ponosili odpowiedzialność kontraktową za ich realizację. Interpretacja nie oznacza jednak, że każda umowa B2B jest automatycznie dopuszczalna. O charakterze współpracy decydują rzeczywiste warunki jej wykonywania, a nie sama nazwa umowy. Jeżeli stan faktyczny podczas kontroli okaże się inny niż przedstawiony we wniosku, PIP może dokonać własnej oceny.
Zmiany dla par jednopłciowych
Od 23 sierpnia 2026 r. urzędy stanu cywilnego korzystają z nowych wzorów dokumentów umożliwiających prawidłową transkrypcję zagranicznych aktów małżeństwa par jednopłciowych. Polski akt małżeństwa może zostać sporządzony bez konieczności wpisywania danych małżonków w sposób niezgodny z ich płcią. Nowe rozwiązanie kończy trwający wcześniej problem administracyjny i pozwala USC na jednolite stosowanie procedury transkrypcji zagranicznych aktów małżeństwa. Zmiana jest związana m.in. z orzecznictwem sądów administracyjnych dotyczącym obowiązku zapewnienia skutecznej możliwości takiej transkrypcji.
Podsumowanie
Najnowsze nowości w prawie mają praktyczne znaczenie dla rynku pracy, przedsiębiorców i spraw stanu cywilnego. Zmiany dotyczące cudzoziemców wymagają uwzględnienia dodatkowych formalności wizowych, natomiast interpretacja GIP pokazuje, że prawidłowo skonstruowana i wykonywana współpraca B2B może pozostać poza stosunkiem pracy. W razie wątpliwości dotyczących konkretnego modelu zatrudnienia lub współpracy warto przeanalizować jego rzeczywiste warunki pod kątem obowiązujących przepisów.