Zmieniające się realia społeczne i gospodarcze sprawiają, że ustawodawca regularnie wprowadza kolejne zmiany do obowiązujących przepisów. Nowości w prawie obejmują obecnie rozwiązania dotyczące bezpieczeństwa w Internecie, rynku pracy oraz ruchu drogowego. Wśród najważniejszych zmian znajdują się zakaz patostreamingu, nowe uprawnienia PIP oraz surowsze kary za jazdę po alkoholu, które mają zwiększyć ochronę obywateli i skuteczność egzekwowania prawa.
Zakaz patostreamingu – skuteczniejsza ochrona przed szkodliwymi treściami
Jedną z najgłośniejszych zmian jest projektowany zakaz patostreamingu, który ma ograniczyć rozpowszechnianie w Internecie materiałów przedstawiających popełnienie czynu zabronionego zagrożonego karą pozbawienia wolności, jeżeli przedmiotem zamachu jest dobro chronione prawem. Wśród chronionych dóbr wymienia się: życie, wolność, wolność seksualną, obyczajność, rodzinę i opiekę. Zakresem omawianej regulacji mają być objęte również zachowania z użyciem przemocy lub polegające na znęcaniu się nad zwierzęciem lub zabiciem zwierzęcia.
Nowo wprowadzane przestępstwo ma być zagrożone karą od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. W treści przepisu przewidziano również, że dopuszczenie się tego rodzaju czynu w ramach działalności artystycznej, edukacyjnej, kolekcjonerskiej lub naukowej nie będzie stanowiło przestępstwa.
Nowe regulacje mają umożliwić skuteczniejsze ściganie osób odpowiedzialnych za tworzenie i rozpowszechnianie takich treści. Przepisy mają również dostosować polskie prawo do dynamicznego rozwoju mediów społecznościowych i nowych form publikowania materiałów w sieci. Celem zmian jest ograniczenie zjawisk promujących przemoc, agresję oraz zachowania sprzeczne z obowiązującym porządkiem prawnym.
Zmiany mają wejść w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, ustawa została już podpisana przez prezydenta, a w dniu 23 lipca 2026 r. została ogłoszona w Dzienniku Ustaw. Powyższe oznacza, że zakaz patostreamingu zacznie obowiązywać już 23 sierpnia 2026 r.
Nowe uprawnienia PIP
Istotną nowością są również nowe uprawnienia PIP, czyli Państwowej Inspekcji Pracy. Od dnia 8 lipca 2026 r. inspektor PIP ma możliwość wydania pisemnego polecenia zastąpienia umowy cywilnoprawnej umową o pracę, jeżeli ustali, że sposób wykonywania obowiązków odpowiada cechom stosunku pracy. W przypadku niewykonania takiego polecenia Okręgowy Inspektor Pracy może wydać decyzję administracyjną stwierdzającą istnienie stosunku pracy, od której przysługuje odwołanie do sądu pracy. Nowelizacja przyznała również PIP szerszy dostęp do danych zgromadzonych przez ZUS i Krajową Administrację Skarbową, a także umożliwiła prowadzenie części czynności kontrolnych zdalnie, co ma usprawnić przebieg kontroli.
Surowsze kary dla kierowców
Kolejnym ważnym obszarem zmian są surowsze kary dla kierowców. Ustawodawca konsekwentnie zaostrza między innymi odpowiedzialność kierowców prowadzących pojazdy w sposób nieodpowiedzialny, uznając takie zachowania za jedno z największych zagrożeń dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Zmiany w tym zakresie weszły do polskiego porządku prawnego już w okresie od stycznia do marca 2026 r. w ramach nowelizacji kilku ustaw, jednak to w okresie wakacyjnym przewiduje się ich największy wpływ na ruch drogowy.
Nowe przepisy wprowadziły między innymi: definicję nielegalnego wyścigu pojazdów mechanicznych, przestępstwo organizowania, prowadzenia lub udziału w nielegalnym wyścigu pojazdów mechanicznych, a także przestępstwo tzw. jazdy brawurowej – oba przestępstwa są zagrożone karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat.
Znacznie bardziej rygorystyczne kary będą jednak miały zastosowanie w odniesieniu do osób, które spowodowały wypadek drogowy uczestnicząc w nielegalnym wyścigu lub jadąc w warunkach jazdy brawurowej
Szczególnie ważną zmianą jest wprowadzenie możliwości obligatoryjnego dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wobec sprawcy, który nie zastosował się do wcześniej orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów.
Podsumowanie
Zakaz patostreamingu, nowe uprawnienia PIP oraz surowsze kary za jazdę po alkoholu to jedynie wybrane przykłady zmian, które w ostatnim czasie pojawiły się w polskim porządku prawnym. Warto pamiętać, że katalog nowelizacji jest znacznie szerszy i obejmuje również wiele innych obszarów prawa, dlatego bieżące śledzenie zmian pozwala lepiej orientować się w nowych obowiązkach i uprawnieniach wynikających z obowiązujących przepisów. W przypadku wątpliwości dotyczących nowych regulacji pomocnym rozwiązaniem może być Lex AI, które w przystępny sposób wyjaśnia obowiązujące przepisy i ułatwia zrozumienie ich praktycznego znaczenia.